Vergi Hukukunda Tarh ve Tahsil Zamanaşımı Nedir?

Vergi hukukunda zamanaşımı vergi idaresinin kanunda belirlenmiş süre tamamlanmadan önce tarh ya da tahsil işlemlerini gerçekleştirmediği vergileri artık tahakkuk edemez ve tahsil edemez hale gelmesi demektir. İki şekilde ortaya çıkmaktadır:

1. Tarh (tahakkuk) zamanaşımı
2. Tahsil zamanaşımı

Verginin Zamanaşımına Uğramasının Şartları şunlardır;

1. Vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi
2. Tarh işleminin vergi usul kanunda öngörülen sürede yapılmamış olması
3. Tebliğin vergi usul kanunda öngörülen sürede yapılmamış olması

Tarh vergi alacağının kanunlarında gösterilen matrah ve nispetler üzerinden vergi dairesi tarafından hesaplanarak bu alacağı miktar itibariyle tespit eden idari işlemdir.

Vergi alacağının doğduğu takvim yılını izleyen yılın başından başlayarak beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmeyen vergiler zamanaşımına uğrar.

Tahakkuk zamanaşımının süresinin başlangıcı vergi alacağının doğduğu yılı izleyen yılın başı olarak belirlenmiştir. Bu durumda mesela 2010 yılında yapılan ticari faaliyetten sağlanan gelirlere ilişkin gelir vergisi konusunda tahakkuk zamanaşımı süresi 2011 yılı 1 Ocak günü başlar.

Bazı vergiler bakımından tahakkuk zamanaşımı konusunda özel düzenlemeler söz konusudur:

1. Damga vergisine tabi olup vergi ve cezası zamanaşımına uğrayan evrakın hükmünden tahakkuk zamanaşımı süresi dolduktan sonra faydalanıldığı takdirde o evraka ait vergi alacağı yeniden doğar.
2. Emlak vergisinde bildirim dışı kalan bina ve arazinin vergi ve cezalarında zamanaşımı; bu bina ve arazinin bildirim dışı bırakıldığının idarece öğrenildiği tarihi takip eden yılın başından itibaren başlar.Benzer şekilde veraset ve intikal vergisi mükellefiyeti beyanname verilmeyen hallerde ya da verilen beyannamede gösterilmeyen mallar söz konusu olduğunda intikal eden malların idarece tespit edildiği tarihte başlar.Bu durumda emlak vergisiyle veraset ve intikal vergisinde zamanaşımı süresinin başlangıcı idarenin intikali öğrenmesine bağlanmış olduğundan fiilen sonsuza uzanabilecek bir zamanaşımı süresinden söz edilebilir.
3. Motorlu taşıtlar vergisi taşıtların kayıt ve tescilinin yapıldığı yerin vergi dairesi tarafından her yıl ock ayının başında yıllık olarak tahakkuk ettirilmiş sayılır.Bu hüküm sebebiyle motorlu taşıtlar vergisinde tahakkuk zamanaşımı söz konusu değildir.Kendiliğinden tahakkuk esası emlak vergisi bakımından da uygulama alanı bulur.
4. Şarta bağlı istisna veya muafiyet uygulamları sonucu kısmen veya tamamen alınmayan vergilere ilişkin zamanaşımı süresinin istisna veya muafiyet şartlarının ihlal edildiği tarihi takip edentakvim yılı başından itibaren başlar.

Kamu alacağı vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren beş yıl içinde tahsil edilmezse zamanaşımına uğrar.

• Ödeme
• Haciz uygulanması
• Cebren tahsil ve takip işlemleri sonucunda yapılan her çeşit tahsilat
• Ödeme emri tebliği
• Mal bildirimi, mal edinme ve mal artmalarının bildirilmesi
• Kamu alacağının teminata bağlanması

     Vergi hukuku avukatlık ve danışmanlık ücretleri müvekkil ile avukat arasında somut olayın özelliklerine göre değişkenlik gösterir ve taraflar arasında serbest bir biçimde belirlenmektedir. Barolar belirli aralıklarla yol gösterici olması sebebiyle asgari ücret tarifeleri yayınlamaktadırlar. Hukuk Büromuz tarafından Ankara Barosu Avukatlık Tavsiye Ücret Tablosu dikkate alınmaktadır. Söz konusu tarifeler Baroların bulunduğu şehrin ve genel olarak ülkenin ekonomik koşulları, avukatların çalışma şartları ve ilgili diğer parametreler baz alınarak düzenlendiğinden bu tarifeler uygulamadaki ortalama ücretlere tekabül etmektedir. Ancak yine de belirtmek gerekir ki dava türü aynı olsa bile her iş kendi özelinde farklı iş ve işlemler gerektirdiğinden her dosya için belirlenen ücretlendirme farklı olabilir. Ayrıca Türkiye Barolar Birliği’de her yıl asgari ücret tarifesi yayınlamaktadır. Bu noktada tekrar hatırlatmak gerekir ki Avukatlık ücretleri avukat ve müvekkil arasında; asgari ücret tarifesi, çalışma saatleri, davaya hazırlık süreci, delil toplama işlemleri, savunma stratejilerinin belirlenmesi, duruşmalar, müvekkil ile iletişim, avukatın deneyimi, uzmanlığı, bulunduğu şehir veya bölge gibi faktörlere bağlı olarak değişkenlik göstermektedir. 

Önemle belirtmek gerekir ki bu yazıdaki bilgilerin tamamı genel bir bilgilendirme içermekte olup hukuki danışmanlık ve reklam gibi algılanmamalıdır.  Yaşanılan her bir olay ve uyuşmazlığın bağımsız biçimde ayrı bir hukuki değerlendirmeye tabi tutulması gerekir. Ayrıca her bir hukuki konu ve meselenin çözümü uzman bilgisi gerektirmektedir. Bu sebeple de karşı karşıya kaldığınız hukuki uyuşmazlıklar ve olaylar için yetkin bir avukattan hukuki danışmanlık almanızı, Yargıya taşınan uyuşmazlıklar açısından da dosyalarınızı yetkin bir avukat aracılığı ile takip etmenizi öneririz. Yukarıdaki makale ile ilgili olarak veya her türlü hukuki destek ve danışmanlık için büromuzla iletişime geçebilirsiniz.